“ตั้งใจฟัง
ที่พวกเรามาที่นี่ หรือมาเจริญสติ-มาเจริญปัญญา
**การเจริญสติ-การเจริญปัญญานั้น เรียกว่า‘เจริญวิปัสสนา’
การเจริญวิปัสสนานี้ มันเป็นขั้นปัญญา**
*ไม่ใช่เป็นการรักษาศีล-ให้ทาน
หรือการทำสมถกรรมฐานเหล่านั้น ไม่ใช่อย่างนั้น
คนส่วนมากไม่สนใจเรื่องเจริญสติ หรือเรื่องเจริญวิปัสสนา
จึงเข้าใจหลักพุทธศาสนานี่น้อยเกินไป ไม่เข้าใจอย่างแท้จริง*
แม้จะบวชมาแล้ว ศึกษาเล่าเรียนพระไตรปิฎกก็ตาม
ทุกวันนี้ ดูคนถือพุทธศาสนานั้น
ไม่ได้เข้าถึงเนื้อแท้ของพุทธศาสนา
เป็นเพียงศาสนาเปลือก ๆ เท่านั้น
เรื่องการทำบุญให้ทาน-รักษาศีล หรือทำสมถกรรมฐานนั้น
เขาสอนกันอยู่แล้ว หรือสอนมาก่อนพระพุทธเจ้าของเรา
พระพุทธเจ้าของเรา ที่เราเคารพนับถือว่าเป็นพระอรหันต์นั้น
ไม่ได้สอนเรื่องนี้ ถ้าสอนเรื่องนี้-ก็ต้องสอนซ้ำซากเขา
อย่างที่ทำสมถกรรมฐานจนได้อรูปฌานสมาบัติ ๘
ผู้ที่เคยได้บวชเรียน-เขียนอ่าน ต้องรู้
ไม่ใช่เป็นการทำบุญ-ให้ทาน รักษาศีล
แม้เขาทำสมถกรรมฐานจนได้อรูปฌานสมาบัติ ๘ แล้ว
นั้นไม่ใช่เป็นคำสอนของพระพุทธเจ้า
**พระพุทธเจ้าสอนเรื่องทุกข์
ทุกคนต้องรู้ว่า พระพุทธเจ้าสอนเรื่องทุกข์
คำว่า‘สอนเรื่องทุกข์’นี้ หมายถึงอะไร ?
ก็หมายถึง สอนให้ไม่มีทุกข์นั่นเอง
ดังนั้น คนเจริญวิปัสสนานั้นจึง(เป็น)ขั้นปัญญา**
ไม่ใช่เป็นขั้นทำบุญ-ให้ทาน รักษาศีล
**ขั้นปัญญา ขั้นรู้แจ้ง-รู้จริง**
และรู้จริง ๆ เรื่องนี้ *ไม่ใช่รู้จำ…ไม่ใช่รู้จำ-รู้จัก
รู้จำ-รู้จักนั้น
มันรู้กับเพื่อนพูดให้ฟัง หรือจำมาจากตำรับ-ตำรา*
ถ้าเป็น**การรู้แจ้ง-รู้จริงนั้น รู้ด้วยปัญญา
รู้ด้วยญาณทัศนะ เห็นแจ้ง-รู้จริง**
ดังนั้น เรื่องนิพพานนี้
เรามาพูดกันเรื่องนิพพาน เรื่องไม่มีทุกข์
*คนมีทุกข์ไปนิพพานไม่ได้*
เพราะ**นิพพาน มันเป็นเรื่องไม่มีทุกข์เท่านั้นเอง**
*คนใดยังมีทุกข์อยู่แล้ว จะไปนิพพานไม่ได้*
ที่พูดนี้ ไม่ได้พูดเรื่องการทำบุญ-ไม่ได้พูดเรื่องการรักษาศีล
การให้ทานอื่น ๆ ไม่ต้องพูด
เพราะว่าเรื่องนี้พูดกันมานานแล้ว
สำหรับผมพูดนี้ คือพูดเรื่องทุกข์เท่านั้นเอง
ความทุกข์นั้น เราไม่เข้าใจ
(เข้าใจ)ว่าทุกข์ไม่มีเงิน-ทุกข์ไม่มีทอง ไม่มีข้าว-ไม่มีของ
เราเข้าใจกันอย่างนี้
แต่ความจริง พระพุทธเจ้าไม่ได้พูดอย่างนี้
พระพุทธเจ้าเป็นมหากษัตริย์ ไม่เคยจนเงิน
ไม่เคยจนอะไรทั้งหมดเลย
แต่*พระพุทธเจ้าเข้าใจว่า ทุกข์คือความเดือดร้อน
คือความโกรธ-ความโลภ-ความหลงนี่เอง
หรือความพอใจ-ความไม่พอใจนี่เอง*
**พระพุทธเจ้าหาวิธีที่จะมาดับทุกข์เรื่องนี้**…”
หลวงพ่อเทียน จิตฺตสุโภ