“…(เมื่ออาการเกิดดับปรากฏ) คนก็เลยมาติดเอาวิปลาสที่ตรงนี้แหละ
มันมีความภูมิใจ-พอใจ ไม่มีทุกข์-ไม่มีความสับสน
ไม่มีความเดือดร้อน นี่-มันเป็นอย่างนั้น
ก็เลยภูมิใจอยู่ประมาณสัก
ไม่นานนะ-ไม่ถึง ๕ นาที หรือประมาณสัก ๒-๓ นาทีนี่ล่ะ
ภูมิใจ เดินกลับไป-กลับมานี่
เหมือนกับเราสูงพ้นจากพื้นดินไปประมาณสักเมตร- ๒ เมตรนู่น
มันเบา เดินไปคล้าย ๆ กับมีคนรับ-มารองไปอย่างนั้นล่ะ
อย่างที่เราเคยพูดกันว่า‘พระพุทธเจ้าทรงดำเนินไปนั้น
มีดอกบัวมารับเอาทุกก้าว-ทุกก้าว-ทุกก้าว’ มันเป็นอย่างนั้น
ก็เลยรู้-เห็นพระพุทธเจ้าทันทีเลย
แต่ไม่ใช่เห็นพระพุทธเจ้าที่ในประเทศอินเดียนะ
อย่างที่พูดว่า‘พระพุทธเจ้าตัดผมครั้งเดียว’ก็เหมือนกัน
อืม-มันไม่ใช่ว่าตัดผมบนหัว-บนศีรษะ
ผม(ของ)ผมยาว-ตอนนั้น ผมก็เอานิ้วมือพันเส้นผม
แล้วก็ดึงออกมา-มาดูรากผม มันมีขาว ๆ ๓ จุด
เอ้า-บัดนี้เอาไปเพาะได้ไหม ผมอันนี้เอาไปปลูกอีกได้ไหม-ว่างั้น
มันไม่ได้ เอาเข้ารูเดิมคืน-มันก็ไม่ได้
จนเหมือนกับเกลียวนอต อย่างที่เคยพูดให้ฟัง
ซึ่งก็หมายความว่า *ถ้าเราหมุนเข้า-มันก็มีแต่ขันแน่นเสมอไป*
**บัดนี้เมื่อเรามาคลายเกลียวมันออก คลายออก-คลายออก
มันก็หลุดออกไปจากกันทั้งหมดเลย** ก็เลยมาเข้าใจที่ตรงนี้แหละ
เมื่อไปเข้าใจที่ตรงนี้แล้ว มันไปเป็นวิปลาสทีเดียว
มันไปติดอันนี้อยู่นิดเดียว
พอดีเลยสำนึกขึ้นมาได้ว่า‘อ้าว-นี่มันจะลืมอารมณ์’
มันไม่ได้ทบทวนอารมณ์ ผมก็เลยมาทวนอารมณ์
ตั้งแต่อารมณ์รูป-นามนี้ ขึ้นไปจนถึงอารมณ์ที่สุด-อาการเกิดดับอันนี้
ก็ทวน ๒-๓ ครั้ง
มันเข้าใจ-มันแนบแน่น-มันซาบซึ้งอยู่ภายในจิตใจ ไม่หลง-ไม่ลืม
จะทำการ-ทำงาน พูด-คิด ไปที่ไหน…ก็เหมือนกัน
มันแนบแน่นอยู่กับสิ่งเหล่านั้น-เพราะสิ่งเหล่านั้นมันเป็นอย่างนั้น รู้ทันที
จึงว่า**‘ทุกคนต้องหนีไม่พ้น’ ถึงจะยังไม่รู้-ไม่เห็นในขณะนี้ก็ตาม
เอ้า-จวนจะหมดลมหายใจนี่ แน่นอนที่สุด**
*ถ้าเราทำผิด มันก็เป็นทุกข์*
**ถ้าเราทำไม่ผิด มันก็ไม่ทุกข์**
เรื่องสวรรค์-นิพพานต่อตายแล้วนั้น อย่าไปรอคอยมัน
ถ้าหากไปรอคอยข้างหน้าแล้ว โอย-ไม่มีทางที่จะรู้เรื่องนี้
**เราต้องทำ ไม่ต้องรอคอยสวรรค์-นิพพานข้างหน้า
เราต้องเอาให้มันได้เดี๋ยวนี้ ให้มันเห็นเดี๋ยวนี้
ให้มันเข้าใจเดี๋ยวนี้ ให้มันเข้าใจเดี๋ยวนี้
แก้ปัญหาตัวเองให้มันได้เดี๋ยวนี้ อย่าให้ทุกข์เกิดขึ้น**
*ถ้าทุกข์เกิดขึ้นแล้วนั่น มีหวัง-ความทุกข์นั่น*
**ถ้าทุกข์ไม่เกิดขึ้นแล้ว ไม่มี-ทุกข์ไม่มี
ก็ในขณะนี้-มันไม่ทุกข์แล้ว มันก็จะไปทุกข์ขณะหน้าอย่างไร**
*นรกก็ตาม-อเวจีก็ตาม คือความทุกข์นั่นแหละ
นรก-ก็เพียงแต่ความเดือดร้อน ส่วนอเวจีนั้น…มันไกลนัก-ไกลมาก*
พระพุทธเจ้ามาตรัสรู้แต่ละพระองค์นั้นน่ะ
เห็นเหมือนกับแสงฟ้าแลบ-แสงหิ่งห้อยนี่แหละ แว๊บเท่านั้นเอง
ให้เข้าใจอย่างนั้น เพราะมันตกไปไกลแล้วนี่
พูดธรรมะให้ฟัง ก็ไม่เข้าใจ
เมื่อมาเทียบส่วนเอากับคนสมัยนี้นะ พูดธรรมะให้ฟัง-ก็ไม่เข้าใจ
ไม่เข้าใจจริง ๆ เพราะมันไกลจากความจริง
คนจึงเข้าใจธรรมะได้น้อยคน
**ผู้ที่สนใจจริง ๆ อยากรู้-อยากเห็น-อยากเข้าใจจริง ๆ…จึงจะรู้**
*ถ้าหากว่าอยากรู้-แต่ไม่ทำ ไม่รู้*
**มันต้องทำจริง ๆ**
*ถ้าไม่ทำจริง ๆ ก็ไม่รู้-ไม่เห็น-ไม่เป็น-ไม่มีจริง ๆ*
ทุกคนต้องหนีไม่พ้น ทุกคนต้องตายสิ
‘อาการเกิดดับ’นี้ หมายถึงสภาพความตาย
พระพุทธเจ้าตัดผมครั้งเดียว ก็หมายถึงอันนั้น
แต่ไม่ใช่เป็นอันนั้น มันมีเทคนิค-มีกลไก
เราก็เลยเอาไปพูดกันว่า‘พระพุทธเจ้าเข้าฌานตายอย่างนั้น-อย่างนี้
แล้วก็มีพระสาวกเข้าฌานตามดูอย่างนั้น-อย่างนี้’
มันก็เรื่องอันเดียวกันนี้ รู้กัน…ทำอย่างนั้น-ทำอย่างนี้
วิธีเป็นอย่างนั้น-เป็นอย่างนี้ รู้จักกัน
ดังนั้นจึงว่า‘เป็นคน ๆ เดียวกัน’
อย่างที่เขาพูดว่า‘รอยเท้าสัตว์ทั้งปวงรวมลงในรอยเท้าช้าง’
คือรอยเท้าช้างนี่-รอยใหญ่ที่สุด
รอยเท้า-รอยตีนของสัตว์ทุกประเภทนี่ ต้องลงไปรวมในรอยเท้าช้าง
แล้วคนทุกคนนี่ จะเป็นเศรษฐีมั่งมี-ก็ต้องตาย
เป็นคนยากจน-ก็ต้องตาย
เป็นคนไม่ยาก-ไม่จน พอเสมอปานกลางนี้…ก็ต้องตาย
จึงว่า‘ไปรวมอยู่กับความตายทั้งหมด’
เราเคยพูดกันว่า‘ตายเสียก่อนตาย
**ตายให้เป็น-สุขเย็น**
*ถ้าตายไม่เป็น-สุกไหม้’*
แต่ความจริง มันก็สรุปว่า**ตายให้เป็น-คือรู้จักวิธีทำอันนี้
ตายก่อนตาย-ก็ให้รู้จักวิธีทำอันนี้ ไม่ใช่ตายจริง ๆ นะ**
เรื่องกิเลสตัณหานั้นก็เหมือนกัน มันเป็นอีกเรื่องหนึ่ง
ที่พูดให้ฟังนั้น คนโดยมากมักจะเข้าใจว่าตายจากกิเลส-ตายจากตัณหา
อันนั้นมันเป็นอีกเรื่องหนึ่งนะ
คำว่า**‘ตายเสียก่อนตาย’นั้น มันต้องรู้จักวิธีอันนี้จริง ๆ**
*ถ้าหากไม่รู้จักอันนี้ มันก็เหมือนกันกับการตกจากต้นไม้นี่ล่ะ
ตกลงมา เขาเอาหัวลง-คอหักตายทันทีเลย*
**แต่เรื่องอย่างนี้ นักมวยเขาเก่งนะ
จะตกจากที่ไหนก็ตาม พอดีตกปุ๊ก-เขาจะตีลังกา
หรือจะเรียกว่าอย่างไรนี่ หลวงพ่อไม่รู้นะ
เขาจะเดินไปได้อย่างสบายเลย** นี่มันเป็นอย่างนั้น…”
หลวงพ่อเทียน จิตฺตสุโภ