“…**ร่างกายนี่ไม่รู้สึกตัวว่าทุกข์-ว่าสุข
มันไม่รู้ดีใจ-เสียใจ มันไม่รู้
มีแต่ความคิดนี่ มันรู้เองมันคนเดียว
สร้างความสุข มันก็สร้างขึ้นมาเอง
สร้างความทุกข์ มันก็ก็สร้างขึ้นมาเอง
นอนหลับ-มันว่านอนหลับ นอนไม่หลับ-มันก็ว่านอนไม่หลับ
ตัวมันเองทำมันเอง มันแสดงกลไกหลายเรื่อง
หลวงพ่อจึงว่า‘คนไม่รู้ความคิด-ไม่เห็นความคิด’**
ทุกข์ต้องกำหนดรู้ สมุทัยต้องละ
มรรคต้องเจริญ นิโรธต้องทำให้แจ้ง
เขาเรียกว่า‘อริยสัจ ๔’ มีเท่านี้เอง
ทุกข์ต้องกำหนดรู้ รู้อะไร-ไม่รู้เลย
ตัวรูปเรานี้เป็นก้อนทุกข์ แต่รูปก้อนนี้มันเป็นธรรมชาตินี่
ธรรมชาติ-ธรรมดา มันเป็นอันเดียวกัน
มันเกิดมาเป็นคน มันเป็นธรรมชาติ
เกิดจากพ่อ-จากแม่
พ่อ-แม่เป็นคน ลูมันต้องเป็นคน
ธรรมดาโลกมันเป็นอย่างนี้
มันมีการสืบพันธุ์ต่อเนื่องกันมาเป็นธรรมดา
เมื่อรู้จักธรรมชาติ-ธรรมดาเป็นอย่างไร
รู้-มันก็เป็นอย่างนี้ ไม่รู้-มันก็เป็นอย่างนี้
**เราต้องทำตัวรู้ ให้ตัวรู้-มันเห็นความคิด
แต่เราจะไปอยู่กับความคิดไม่ได้
มันเป็นภัย-เป็นอันตราย
อยู่กับความรู้สึกนี่-อยู่ได้ อยู่กับรูปนี่นะ-เราทำความรู้สึก
มันคิดปุ๊บ-มันจะไปอยู่กับความคิด ให้รู้ปุ๊บ-(เวลา)มันคิด**
อาการเคลื่อนไหวนี่ล่ะทุกข์
‘ทุกข์’แปลว่าทนไม่ไหว ไม่ต้องสนใจมัน
บัดนี้เราพริบตา-หายใจ รู้ทุกครั้งไหม ?-ไม่รู้!
อันนี้ล่ะ มันเป็นธรรมชาติ-ธรรมดามันเป็นอย่างนี้
แม้สัตว์เดรัจฉานก็มีการเคลื่อนไหว แต่ไม่รู้
ไม่รู้ธรรมชาติ-ธรรมดานี่
**เราจะไปหาธรรมะ จะไปหานอกตัวเรา-ก็เลยไม่รู้ของจริง
หลวงพ่อรู้อันนี้ พอรู้อันนี้-เราก็มาอยู่กับความรู้สึกตัวอันนี้
แต่ตัวคิด-อยู่กับมันไม่ได้ มันเป็นภัยแก่เรา
ความคิดนี่มันเล่นงานเรา
มันดีใจ-เสียใจ…มันก็ตัวคิดนี่ ตัวรูปอันนี้-มันไม่รู้
เมื่อมันมีความรู้สึกอันนี้
มันก็ไม่รู้ว่าความคิดจะมาเมื่อใด
เพียงแต่เราอยู่กับความรู้สึกตัวอันนี้
พอดีมันคิดจะว่าทุกข์ เราก็เห็นแล้วบัดนี้
ทุกข์มันก็ไม่เกิดขึ้น
พอดีเราเห็นมันจะว่าสุข เราเห็นมัน-มันก็เลยไม่ได้ว่าสุข**
อ้อเบื้องแรก **‘คำว่าไม่รู้-คำว่ารู้…ไม่ว่าทุกข์-ไม่ว่าสุข’
หมายถึงความไม่หลงนั่นเอง
ท่านจึงว่า‘ทุกข์ต้องกำหนดรู้’-รู้ตัวนี้
‘สมุทัยต้องละ’ สมุทัยก็ตัวคิดนั่นเอง
‘อย่าไปอยู่กับความคิด’ ท่านว่าอย่างนั้น
ให้อยู่กับรูปอันนี้
‘มรรคต้องเจริญ’ ต้องทำความรู้สึกตัวนี้
‘นิโรธทำให้แจ้ง’ ตัวนี้มันตัวรู้นะ-จะทำให้แจ้งเอง
ตัวที่มันรู้ ไม่ใช่ความคิดรู้นะ
ตัวที่มันรู้ความคิด เห็นความคิดนี่นะ
มันจะแจ้งของมันเอง มันจะเป็นเอง
เมื่อรู้ตัวนี้เข้าไปปุ๊บ โทสะ-โมหะ-โลภะมันจะไม่มี
มันจะมีกับตัวคิดนั่นเอง ตัวคิดมันจับมาเอง**…”
หลวงพ่อเทียน จิตฺตสุโภ